Morgenstjerne-Munthe, Gerhard Arij Ludvig

Morgenstjerne-Munthe, Gerhard Arij Ludvig Gerhard Arij Ludvig Morgenstjerne Munthe

 

 

&nb

  • Naam: Gerhard Arij Ludvig Morgenstjerne-Munthe
  • Geboren 1875
  • Overleden 1927
  • Munthe's Bomschuit en klijnhaalder uit 1907

     Dit artikel verscheen in het Studio 2000 magazine 2011/4

    Toen mij werd gevraagd een artikel te schrijven bij het afgebeelde schilderij van Gerhard Arij Ludwig 'Morgenstjerne' Munthe (1875-1927) viel mij als eerste de foutieve titel op. Die luidde: Jager bij een bomschuit in de branding. Het laatste stuk van de titel was juist, maar het begin niet. Nee, we zien geen jager maar totaal iets anders.

    We herkennen een man die gekleed in een geel oliepak te paard de branding trotseert. Zo te zien een gevaarlijke klus. En we zien een bomschuit diezelfde branding trotseren om op het strand aan te landen. Het was een stevige klus. Maar wat doet die man dan?

    We kijken naar een zogenaamde klijnhaler of klijnhaalder die als eerste de verbinding moest leggen tussen de aankomende bomschuit en het strand. Dit deed hij door het anker - de klijn -  aan land te brengen, om zo de bomschuit aan het strand te verankeren. Vaak nam hij achterop nog de schipper mee die aan de reder verslag kon uitbrengen over de goede of slechte vangst.

    Nadat deze klus was geklaard werd de schuit vastgelegd en kon het uitladen van de vangst beginnen, gevolgd door de visafslag op het strand.

     Munthe was voor Katwijk een belangrijke schilder. Hij huurde vanaf 1901 de toen nieuw gebouwde villa aan de voet van de Uitwatering, aan de noordzijde van het dorp gelegen. Niet ver bij hem vandaan woonde en werkte één van Katwijks belangrijkste kunstenaars, 
Jan Toorop. Deze had in 1899 door Berlage een bescheiden atelierwoning laten bouwen, "de Schuur". Toen in 1904 Munthe's dochter "Sigrid" werd geboren kreeg zijn villa haar naam. Het gezin Munthe bleef tot 1908 in het vissers- en kunstenaarsdorp Katwijk wonen.

     

    Het hier getoonde schilderij is dus in Katwijk gemaakt. Vanuit zijn atelier zag Munthe wekelijks dergelijke taferelen en behoefde hij bij dergelijk weer niet eens het atelier uit. Het voltrok zich voor zijn deur. Het aankomen van een bomschuit heeft waarschijnlijk diepe indruk gemaakt op Munthe, want hij bleef het tafereel vele malen herhalen. In plaats van een klijnhaler zien we op zijn schilderijen ook vaak een groepje vissersvrouwen langs de vloedlijn, geduldig wachtend totdat het schip ligt afgemeerd en het lossen van de vis kan beginnen.

     

    G.A.L. 'Morgenstjerne' Munthe, Jan Toorop en Willy Sluiter hebben gezamenlijk kunstenaarsprojecten georganiseerd zoals in 1902 de Nederlandsche Visscherij- en Schilderijententoonstelling. Munthe ontwierp daarvoor de affiche terwijl Toorop en Sluiter ieder de bijbehorende catalogi verzorgden. Na Toorop's vertrek uit Katwijk in 1904, werd - misschien tegen beter weten in - nog de Kunstvereeniging Katwijk opgericht maar deze vereniging was slechts een kort leven beschoren. Na Munthe's vertrek uit Katwijk in 1908 bleef hij naar schetsen en uit zijn geheugen die typisch Katwijkse taferelen schilderen.

  • .

 

 

 


Gerhard Arij Ludvig Morgenstjerne-Munthe

Geboren: 1875.

Overleden: 1927.

Werken van Gerhard Arij Ludvig Morgenstjerne Munthe (18751927)

Bomschuit aan de kust
Gerhard Arij Ludvig Morgenstjerne Munthe (18751927)
Verkocht
Bomschuit
Gerhard Arij Ludvig Morgenstjerne Munthe (18751927)
Verkocht
Bomschuit in de branding
Gerhard Arij Ludvig Morgenstjerne Munthe (18751927)
Verkocht